Bir mandarın en yıpranmış yeri, yük altındayken makarada duran yirmi santimlik bölümdür ve orası hep gözden uzaktadır. Sezon başında her halatı elinizden geçirin; mandarın uçlarını değiştirmek çoğu zaman yenisini almayı bir-iki sezon erteler.
1Her mandarı, ıskotayı ve kontrol halatını baştan sona elinizden geçirin. Kılıfta hafif tüylenme normaldir; kesik, özün göründüğü yer ve sertleşmiş parlak (erimiş) bölge normal değildir.
2Erimiş parlak bölge genellikle stoperin ısırdığı yerdir. Stoperin kamını kontrol edin: dişleri körelmiş bir stoper halatı hem kaydırır hem kılıfını yer. Halatı değiştirmeden önce stoperi değiştirin, yoksa yeni halat da aynı yerden gider.
3Mandarın yük altında makarada durduğu bölümü bulun: yelken basılıyken mandarı vinç önünde işaretleyin, sonra indirip işaretin çevresini inceleyin. En çok yıpranan yer tam olarak orasıdır.
4Kılıfı yıpranmış ama özü sağlam bir mandarda uçları değiştirin (end-for-end): uçlar sökülüp yer değiştirdiğinde yıpranmış bölüm çalışma alanının dışına çıkar. Ancak öz görünmüşse ya da halat yük altında belirgin şekilde uzuyorsa halat değiştirilir.
5Direğe çıkarken kullanacağınız mandarı ayrıca ve dikkatle kontrol edin; hem halat hem kilit sağlam olmalı, kilit tel ya da kelepçeyle emniyete alınmalıdır. Günlük kullanımda sorun çıkarmayan bir mandar, insan kaldırırken yeterince güvenli olmayabilir.
6Makaraları ve direk başı makaralarını kontrol edin: serbest dönmeli, yanakları çatlamamış olmalı, halat yanağa sürtmemeli ve makaradan atlamamalıdır. Atlayan bir mandar direk içinde sıkışır ve tam ihtiyacınız olan anda yelkeni indiremezsiniz.
7Halatın hiçbir yerde keskin bir kenara sürtmediğini kontrol edin. Iskotanın gurcata uçlarına sürttüğü nokta klasik bir aşınma yeridir; gurcata uçlarına koruma takın ve koruma yıpranmışsa yenileyin.
8Kasa ve dikiş uçlarını, kilitleri ve karabinaları inceleyin: dikişleri açılmış, kasası deforme olmuş ya da gövdesinde oynama olan parçaları yenileyin.
9Halatları tatlı suda, ılık suyla ve halata uygun yumuşak bir sabunla yıkayıp gölgede kurutun. Çamaşır suyu ve yumuşatıcı kullanmayın; ikisi de lifleri zayıflatır. Tuzdan arınan halat gözle görülür biçimde daha yumuşak çalışır ve stoperde daha iyi tutar.
Gereken aletler
Eldiven · Fener · Dürbün · Halat dikiş takımı (tığ, mumlu iplik, bant) · Keskin bıçak ya da sıcak halat kesici · Yumuşak fırça ve kova · Işaretleme kalemi
10Yeni mandar takarken eskisini asla doğrudan çekip çıkarmayın: eskisinin ucuna ince bir kılavuz halat dikip bantlayarak içeriden geçirin. Kılavuzsuz kalan bir direk, sonradan ağırlık sarkıtıp tel geçirmekle uğraşmak demektir.
11Halat çaplarının hem ellerinize hem vinç ve stoper ölçülerine uygun olduğunu gözden geçirin. Çok ince halat vinçte üst üste biner ve elinizi keser; çok kalın halat stoperde tutmaz ve makaraya sıkışır.
12Kışlamada mandarları indirip yerlerine ince kılavuz halat çekin. Hem direkteki çarpma sesi biter hem mandarlar aylarca süren güneşten korunur; bu tek alışkanlık mandarların ömrünü belirgin biçimde uzatır.
