Tekne Bakım Takvimi: Aylık, Sezonluk ve Yıllık Kontrol Listesi

Tekne bakımında en pahalı hata, işi zamanında yapmamaktır. Yazın yaşanan arızaların büyük kısmı aslında sezon başında yarım saat sürecek bir kontrolle önlenebilir. Aşağıdaki takvim, bir motorlu tekne ya da yelkenli için işin ne zaman yapılacağını ve atlanırsa ne olacağını gösteriyor.

Her kullanımdan önce (5 dakika)

• Sintine kontrolü. Sintinede beklenmedik su varsa denize açılmayın; kaynağını bulun. Tuzlu su rakor/şaft, tatlı su iç tesisat demektir.
• Yağ seviyesi ve rengi. Süt kıvamında yağ, suyun yağa karıştığını gösterir. Motoru çalıştırmayın.
• Deniz suyu süzgeci. Süzgeç dolu ise soğutma suyu yetmez; egzozdan su gelip gelmediğini ilk dakikada kontrol edin.
• Akü voltajı. 12 V sistemde 12,4 V altı yarı boş akü demektir. Marş yapmayan bir tekne, demirde kaldığınızda sorun değil; dönüşte sorundur.
• Can güvenliği. Yelek sayısı, düdük, el flaması tarihi, yangın tüpü ibresi.

Aylık

• Zincir ve demir bağlantısının kelepçesi, mapanın sağlamlığı.
• Usturmaça ve bağlama halatlarında aşınma; halat tek bir noktadan yenmişse o nokta kopma noktasıdır.
• Akü kutup başlarında yeşil tuzlanma varsa temizleyip gres çekin.
• Pervane üzerinde misina, poşet, ağ kontrolü. Misina keçeyi keser, su alır.

Sezon başı (denize indirmeden önce)

1. Dip temizliği ve antifouling. Dip boyası bitmiş tekne %20'ye kadar yakıt fazlası harcar. Boya seçimi ve uygulama ayrı bir konu: antifouling rehberimiz.
2. Anot kontrolü. Çinkolar %50'den fazla eridiyse değiştirin. Anot 20 liralık bir parçadır; şaft ve pervane çok daha pahalıdır.
3. Motor servisi. Yağ, yağ filtresi, yakıt filtresi, su ayırıcı, empeller. Empeller lastik bir parçadır ve yaşlanınca kopup soğutma kanalını tıkar.
4. Kuşak ve kayışlar. Alternatör kayışında çatlak varsa değiştirin.
5. Yelkenli iseniz arma kontrolü. Çarmıklarda tek bir kopmuş tel, direğin tamamını riske atar.
6. Elektronik. Sonder, GPS, VHF anten bağlantıları; su almış konnektör yeşil renk verir.

Bu işlerin hepsi kendiniz yapılacak işler değil. Motor servisi ve arma kontrolünü bu alanda çalışan ustalara bırakmak, bir sezonluk masrafın altında kalır: motor bakım ve onarım ustaları, şehrinize göre usta rehberi.

Sezon sonu (kışlatma)

• Tatlı suyla yıkama. Tuz, metalin üzerinde kaldığı her gün çalışır.
• Yakıt deposunu doldurun. Yarım depo, iç yüzeyde yoğuşma ve su demektir; su da dizelde bakteri ve tıkanmış filtre demektir.
• Soğutma devresine antifriz. Donma, blok çatlatır; blok çatlağı motor demektir.
• Akülerin bakımı. Tam şarjlı ve ayda bir tazeleme ile saklayın; tam boş kalan akü bir kışta ölür.
• Su tesisatını boşaltın. Boşaltılmamış boyler ve pompa kışın donup patlar.
• Branda ve havalandırma. Hava almayan tekne küflenir; döşeme kumaşının küfü çıkmaz.

Yıllık

• Şaft keçesi, kaplin, rulman kontrolü.
• Sintine pompası ve otomatik şalter denemesi (elle su basarak test edin).
• Gaz/LPG devresinde kaçak testi, hortum yaşı.
• Yangın tüpü ve can salı periyodik muayenesi (tarihler belgeli olmalı).
• Tekne sigortası ve belge süreleri. Naviva mobil uygulaması belge süresi yaklaşınca haber verir; manuel takip eden herkes en az bir kez gecikir.

Bakım kaydı tutmak neden önemli

Yapılan işi kaydetmeyen tekne sahibi iki şeyi kaybeder: ne zaman ne yaptığını ve tekneyi satarken elindeki en güçlü belgeyi. Düzenli bakım kaydı olan bir tekne, aynı yaşta kayıtsız bir tekneden belirgin biçimde daha hızlı ve daha iyi fiyatla satılır.

Naviva uygulamasında bakım, yakıt, arıza ve motor saati kaydı aynı yerde tutulur; yıllık maliyet raporu da bu kayıtlardan üretilir. Tekne satışa çıkınca aynı kayıtlar ilan sayfanıza güven ekler.

Kısa özet

Takvimi bir kere kurduğunuzda tekne bakımı sürpriz olmaktan çıkar, gider kalemi haline gelir. Sürpriz pahalıdır; gider kalemi planlanabilir.